Wynagrodzenie czy zasiłek – co się należy?

Jesteś chory i nie wiesz, czy będziesz miał za co wykupić lekarstwa? Czy w okresie niezdolności do pracy szef wypłaci Ci wynagrodzenie? A może wypłatę przejmie ZUS i dostaniesz zasiłek chorobowy?

Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia chorobowego, przysługują osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym obowiązkowo, tj.:

  • pracownikom, z wyłączeniem prokuratorów i sędziów,
  • członkom rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych,
  • osobom odbywającym służbę zastępczą,

oraz osobom podlegającym ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie, czyli:

  • wykonującym pracę nakładczą,
  • wykonującym pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia oraz osobom z nimi współpracującym,
  • prowadzącym pozarolniczą działalność oraz osobom z nimi współpracującym, duchownym,
  • wykonującym odpłatnie pracę, na podstawie skierowania do pracy, w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania.

Wśród świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa można wyróżnić:

  • zasiłek chorobowy,
  • zasiłek wyrównawczy,
  • zasiłek macierzyński,
  • zasiłek opiekuńczy.

Zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek macierzyński i zasiłek opiekuńczy przysługują wszystkim osobom objętym ubezpieczeniem chorobowym, natomiast zasiłek wyrównawczy tym ubezpieczonym, którzy są pracownikami.

Kiedy wynagrodzenie za okres choroby?

Świadczeniem pieniężnym z tytułu choroby, które nie jest finansowane z ubezpieczenia chorobowego, jest wynagrodzenie, które przysługuje pracownikom, osobom wykonującym pracę nakładczą oraz osobom odbywającym służbę zastępczą (zasady jego przyznawania określa art. 92 Kodeksu pracy).

Chory pracownik, zachowuje prawo do wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy trwającej łącznie do 33 dni w ciągu roku kalendarzowego, zaś pracownik, który ukończył 50 rok życia – za okres niezdolności do pracy trwającej łącznie do 14 dni w ciągu roku kalendarzowego. Za czas niezdolności do pracy trwającej dłużej niż wspomniane 33 dni lub 14 dni (w przypadku pracownika w wieku powyżej 50 roku) w ciągu roku kalendarzowego pracownikowi przysługuje zasiłek chorobowy.

Okres 33 lub 14 dni ustala się sumując poszczególne okresy choroby w danym roku kalendarzowym. Do okresu tego wlicza się zarówno kolejne okresy nieprzerwanej niezdolności do pracy, jak i okresy, pomiędzy którymi wystąpiły przerwy.

Za okres choroby, pracownik otrzymuje co najmniej 80% wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru, również w okresie pobytu pracownika w szpitalu, bowiem przepisy Kodeksu pracy nie przewidują innej wysokości z tego tytułu. Są jednak sytuacje, w których wynagrodzenie to powinno być wypłacone w wysokości 100% podstawy wymiaru. Z takim przypadkiem mamy do czynienia, kiedy niezdolność do pracy:

  • została spowodowana wypadkiem w drodze do pracy albo w drodze z pracy,
  • przypada na okres ciąży,
  • powstała wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek tkanek i narządów lub poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów.

Istotne jest, ze wynagrodzenie przysługujące za okres choroby nie podlega obniżeniu o 25% z powodu niedostarczenia zaświadczenia lekarskiego w terminie 7 dni od daty jego otrzymania.

Kiedy zasiłek chorobowy?

Zasiłek chorobowy z tytułu choroby trwającej łącznie dłużej niż odpowiednio 33 lub 14 dni w roku kalendarzowym, przysługuje począwszy od trzydziestego czwartego lub od piętnastego dnia tej niezdolności.

Zasiłek ten przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Warunek ten uważa się za spełniony także wówczas, kiedy nieprzerwana niezdolność do pracy powstała w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego z innego tytułu (np. jeśli ubezpieczony w dniu powstania niezdolności do pracy miał równolegle co najmniej dwa tytuły do ubezpieczeń, a podlegał ubezpieczeniu tylko z jednego tytułu).

Warunek powstania niezdolności do pracy w czasie ubezpieczenia chorobowego uważa się za spełniony także, jeśli niezdolność do pracy powstała w czasie przerw w ubezpieczeniu chorobowym spowodowanych: urlopem bezpłatnym, wychowawczym albo odbywaniem czynnej służby wojskowej. Wówczas zasiłek chorobowy nie przysługuje za okres niezdolności do pracy przypadającej w czasie tych przerw. Jeśli jednak niezdolność do pracy trwa także po zakończeniu przerwy w ubezpieczeniu chorobowym, zasiłek chorobowy przysługuje za okres po tej przerwie.

Istotne jest, że ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku chorobowego dopiero po upływie okresu ubezpieczenia, tzw. okresu wyczekiwania. Dla osób, dla których ubezpieczenie chorobowe jest obowiązkowe, mają prawo do zasiłku chorobowego po upływie 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia. Osoby podlegające ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie (np. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej), nabywają prawo do zasiłku chorobowego po upływie 90 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego.

Do tego okresu, od którego jest uzależnione prawo do zasiłku chorobowego, zalicza się także poprzednie okresy podlegania ubezpieczeniu chorobowemu (obowiązkowo i dobrowolnie), pod warunkiem, że przerwa w ubezpieczeniu nie przekroczyła 30 dni. Poprzednie okresy ubezpieczenia, mimo że przerwa w ubezpieczeniu jest dłuższa niż 30 dni, wlicza się tylko w sytuacji, kiedy przerwa między okresami ubezpieczenia jest spowodowana urlopem wychowawczym bezpłatnym czy też odbywaniem czynnej służby wojskowej przez żołnierza niezawodowego.

Zasiłek chorobowy przysługuje nie tylko w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, ale też po jego ustaniu, jeśli niezdolność do pracy powstała w czasie trwania ubezpieczenia i trwa nieprzerwanie również po ustaniu tytułu ubezpieczenia. Zasiłek chorobowy przysługuje także wtedy, gdy niezdolność do pracy powstała już po ustaniu tytułu ubezpieczenia. W takim

przypadku musi trwać ona nieprzerwanie przez okres co najmniej 30 dni i powstać nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego. W przypadku choroby zakaźnej lub innej choroby, która ujawnia się po okresie dłuższym niż 14 dni od początku choroby (kod „E”), zasiłek chorobowy przysługuje, jeśli gdy niezdolność do pracy powstanie nie później niż w ciągu 90 dni od ustania tytułu ubezpieczenia.

Osobom, które podlegają ubezpieczeniu chorobowemu dobrowolnie zasiłek chorobowy przysługuje pod warunkiem ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego (np. zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej). W sytuacji, kiedy tytuł ubezpieczenia trwa nadal, a ustało jedynie ubezpieczenie chorobowe, zasiłek chorobowy nie przysługuje za okres po ustaniu tego ubezpieczenia. W przypadku osoby prowadzącej działalność gospodarczą ustaniem tytułu ubezpieczenia chorobowego jest także zawieszenie wykonywania tej działalności, czyli w takim przypadku rozpatrywane jest prawo do zasiłku chorobowego za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia.

Zasiłek chorobowy przysługuje w czasie choroby nie dłużej niż przez 182 dni, natomiast jeśli niezdolność do pracy została spowodowana gruźlicą (kod „D” w zaświadczeniu lekarskim) albo gdy niezdolność do pracy przypada na okres ciąży (kod „B” w zaświadczeniu lekarskim), zasiłek chorobowy może być wypłacany za okres do 270 dni.

Wysokość zasiłku wynosi 80% wynagrodzenia stanowiącego podstawę jego wymiaru, natomiast za okres pobytu w szpitalu wynosi 70% podstawy wymiaru. Od 1 stycznia 2011 r. pracownik, który ukończył 50 rok życia, otrzymuje zasiłek chorobowy za okres pobytu w szpitalu od 15 do 33 dnia niezdolności do pracy w roku kalendarzowym, w wysokości 80% podstawy wymiaru zasiłku. Jeżeli niezdolność do pracy z powodu choroby:

  • przypada na okres ciąży,
  • powstała wskutek wypadku w drodze do pracy lub z pracy,
  • powstała wskutek poddania się niezbędnym badaniom lekarskim przewidzianym dla kandydatów na dawców komórek tkanek i narządów lub poddania się zabiegowi pobrania komórek, tkanek i narządów,

zasiłek chorobowy przysługuje w wysokości 100% podstawy wymiaru.

Istotne jest, że zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do pracy ubezpieczony jest obowiązany dostarczyć płatnikowi składek w ciągu 7 dni od daty jego otrzymania, w przeciwnym wypadku, zasiłek chorobowy ulega obniżeniu o 25% za okres od ósmego dnia orzeczonej niezdolności do pracy do dnia dostarczenia tego zaświadczenia.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *